Νέο νομικό πλαίσιο για την κυπριακή ΑΟΖ
Στην έγκριση σημαντικών νομοσχεδίων προχώρησε την περασμένη εβδομάδα η κυπριακή Βουλή, σύμφωνα με τον «Φιλελεύθερο», αναφορικά με το νομικό πλαίσιο για την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη της χώρας και τον καθορισμό της Αιγιαλίτιδας Ζώνης και της Υφαλοκρηπίδας.
Στόχος είναι αφενός ο εκσυγχρονισμός του νομικού πλαισίου και αφετέρου η κάλυψη κενών που υπάρχουν.
Σύμφωνα με το επίσημο σκεπτικό, σκοπός είναι «η αποτελεσματικότερη προστασία των δικαιωμάτων και δικαιοδοσιών της Κυπριακής Δημοκρατίας, ειδικά υπό το φως των εξελίξεων στον τομέα των υδρογονανθράκων και της αύξησης των εταιρειών οι οποίες δραστηριοποιούνται στις ζώνες αυτές».
Με τις αλλαγές στις νομικές ρυθμίσεις για την ΑΟΖ τροποποιούνται οι προβλέψεις που αφορούν στην υφαλοκρηπίδα, έτσι ώστε να συνάδουν με τις σχετικές διατάξεις της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας. Επίσης, επιχειρείται ταυτόχρονα η ενοποίηση της νομοθεσίας αναφορικά με την ΑΟΖ και την Υφαλοκρηπίδα. Να σημειωθεί ότι εκσυγχρονίζεται και η νομοθεσία για τα χωρικά ύδατα, που πλέον μετατρέπεται -για νομικούς και όχι μόνο λόγους- σε Αιγιαλίτιδα Ζώνη.
Η ενοποίηση κρίθηκε αναγκαία λαμβάνοντας υπόψη ότι τα όρια των δύο ζωνών, κατ' αρχήν, συμπίπτουν όσον αφορά την Κύπρο. Όπως επεξηγείται, αυτό ισχύει επειδή οι αποστάσεις ανάμεσα στις αντικείμενες ακτές των παρακτίων κρατών στη Μεσόγειο είναι μικρότερες των 400 ναυτικών μιλίων και τα σχετικά κυριαρχικά δικαιώματα και οι δικαιοδοσίες του παράκτιου κράτους ταυτίζονται σε μεγάλο βαθμό στις δύο αυτές ζώνες.
Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι με το νομοσχέδιο καθορίζεται ότι με γειτονικές χώρες με τις οποίες η Κύπρος δεν έχει συμφωνία οριοθέτησης (π.χ. Συρία, Τουρκία, Ελλάδα), τα όρια της ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατία είναι η μέση γραμμή ή η ίση απόσταση από τις εκατέρωθεν γραμμές βάσης από τις οποίες μετράται το πλάτος της χωρικής θάλασσας, ενώ τα όρια της Υφαλοκρηπίδας, εκτός αν συμφωνηθεί διαφορετικά μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και άλλου κράτους, είναι τα ίδια με τα όρια της ΑΟΖ.
Το νομοσχέδιο αναθέτει, επίσης, αρμοδιότητες για έκδοση αδειών εξερεύνησης και εκμετάλλευσης των φυσικών πόρων, ζώντων ή μη, που βρίσκονται στην ΑΟΖ και την Υφαλοκρηπίδα, καθώς και πόντισης υποθαλάσσιων καλωδίων αλλά και αγωγών (π.χ. φυσικού αερίου), λειτουργώντας έτσι ως νόμος-πλαίσιο. Η αδειοδότηση για έρευνα ή εκμετάλλευση ζώντων πόρων ανατίθεται στον υπουργό Γεωργίας, ενώ για μη ζώντες πόρους στον υπουργό Ενέργειας.
Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, είναι απαραίτητη η σύμφωνη γνώμη όλων των συναρμόδιων υπουργών για τη λήψη απόφασης από τον κατά περίπτωση αρμόδιο υπουργό. Έτσι θα λαμβάνονται υπόψη όχι μόνο οικονομικής φύσεως παράγοντες αλλά και πολιτικοί, εθνικής ασφάλειας και άμυνας, προστασίας του περιβάλλοντος, ασφάλειας της ναυσιπλοΐας και των υφισταμένων καλωδίων ή αγωγών.
Παράλληλα, απαιτείται ειδική δικαιοδοσία σε σχέση με τις ζώνες ασφαλείας που κηρύσσονται στην ΑΟΖ και την Υφαλοκρηπίδα (την έκταση την καθορίζει ο υπουργός Συγκοινωνιών), καθώς επίσης πολιτική και ποινική δικαιοδοσία του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας και του Κακουργιοδικείου για οποιαδήποτε πράξη ή παράλειψη γίνει πάνω σε εγκατάσταση, κατασκεύασμα ή τεχνητή νήσο που βρίσκεται στην ΑΟΖ και την Υφαλοκρηπίδα.
Ακόμα καθορίζονται σειρά ποινών και προστίμων για παραβάσεις, που να σημειωθεί ότι σε ορισμένες σοβαρές παραβιάσεις της νομοθεσίας -όπως π.χ σεισμογραφικές έρευνες χωρίς άδεια της Δημοκρατίας- φτάνουν σε 2 εκατ. ευρώ.
http://www.energypress.gr/news/Neo-nomiko-plaisio-gia-kypriakh-AOZ-yfalokrhpida
Η ορθολογική ανάλυση του θέματος της ΑΟΖ αναδεικνύει αντικειμενικά ότι αποτελεί ένα στρατηγικό πλεονέκτημα. Θέλουμε δεν θέλουμε, αυτό είναι πλέον γεγονός. Μπορούμε βέβαια να το κρύψουμε από τον εαυτό μας, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει. Μπορούμε βέβαια να μην του δώσουμε την επαρκή σημασία, αλλά αυτό δεν θα ισχύει για τους αντιπάλους μας. Κατά κάποιο τρόπο πρέπει ν' αποδειχθούμε ότι η έννοια της ΑΟΖ έχει σημασία, ανεξάρτητα από το πολιτικό πλαίσιο, διότι δεν είμαστε ο μοναδικός παίκτης, κατά συνέπεια αυτή η ανεξαρτησία, αν δεν ενταχθεί σ' ένα συμμαχικό πεδίο δράσης, θα παραμείνει ένα πλαίσιο όπου θα παίξουν εις βάρος μας οι άλλοι παίκτες. Και ο λόγος είναι απλός: γεωστρατηγικά και τοποστρατηγικά, η ελληνική ΑΟΖ έχει τεράστια σημασία, όχι μόνο για μας, και κατ' επέκταση για όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και για τους αντιπάλους μας που προτιμούν να μην τη θεσπίσουμε καν και να μην συμπράξουμε διακρατικές συμφωνίες, διότι αυτή η αδράνεια θα τους προσφέρει μεγάλες δυνατότητες κινήσεων σ' ένα πλαίσιο, το οποίο θα είναι ελεύθερο. Η μη συνειδητοποίηση αυτού του νοητικού σχήματος θα προκαλέσει εις βάρος μας μεγάλα προβλήματα με επιπτώσεις για το μέλλον που δύσκολα μπορούμε να προβλέψουμε με τα τωρινά δεδομένα, τόσο μεγάλη θα είναι η αλλαγή φάσης. Αν επιμείνουμε λοιπόν σε αυτήν την αδράνεια σκέψης και κατάλληλων αποφάσεων, θα έρθουν απλά να μας το υπενθυμίσουν οι αντίπαλοί μας δίχως κανένα δισταγμό, διότι γνωρίζουν πολύ καλά τα πλεονεκτήματα και τις δυνατότητες που προσφέρει η ελληνική ΑΟΖ. Η ιδιότητα της ΑΟΖ με τα 200 ΝΜ της, να προσφέρει τη δυνατότητα μετασχηματισμού ακριτικών νησιών σε ελκυστές με μεγάλη δεξαμενή έλξης, δεν είναι βέβαια άσχετη με το θέμα. Διότι αυτό που θεωρούμε συνήθως ως ένα αδύναμο στοιχείο, μετατρέπεται με αυτόν τον τρόπο σε μία σημαντική βάση ελέγχου μίας μεγάλης περιοχής, η οποία έχει την ικανότητα να επεκτείνει το χώρο δράσης μας, δίχως να έχει τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η έννοια των 12 ΝΜ. Αυτή η μεγάλη αλλαγή φάσης της θεώρησης των δεδομένων του Αιγαίου συμπεριλαμβάνοντας το Καστελλόριζο και τη Γαύδο, είναι σημαντικότατη. Το θέμα δεν είναι να εκμεταλλευτούμε απλώς μία ευκαιρία, όπως πιστεύουν οι περισσότεροι, αλλά πραγματικά να εδραιώσουμε τη θέση μας σε μία ανθεκτική βάση. Έτσι, το να δεχτούμε πιέσεις για αυτό το θέμα δεν είναι μόνο αναμενόμενο, αλλά απαραίτητο, διότι μόνο η έννοια της επικάλυψης οδηγεί στις διακρατικές συμφωνίες, οι οποίες αναδεικνύουν σταθερά σημεία, τα οποία βρίσκονται σε μεγάλη απόσταση από τα σύνορα με τη συμβατική τους έννοια. Όλα αυτά δεν είναι μία ουτοπία, διότι η Κύπρος με το παράδειγμά της έχει αποδείξει ότι ευσταθούν κι είναι ορθολογικά, ακόμα και σε μία κατάσταση κρίσης. Ο πραγματικός μας εχθρός δεν είναι παρά μόνο μία μορφή ηττοπάθειας, η οποία μας οδηγεί να μην πιστεύουμε στις ικανότητες και δυνατότητές μας. Όλα τα άλλα είναι λεπτομέρειες. Είναι λοιπόν σημαντικό να απελευθερωθούμε από τις φοβίες μας που μας παραλύουν τη σκέψη και δεν επιτρέπουν τη στρατηγική μας δράση...








